Tuyến giáp là một trong những tuyến nội tiết quan trọng, đảm nhiệm vai trò sản xuất hormone tham gia điều hòa chuyển hóa, nhịp tim, nhiệt độ cơ thể và nhiều hoạt động khác. Tuy nhiên, các bệnh lý tuyến giáp thường diễn biến âm thầm, đặc biệt ở giai đoạn đầu có thể chưa gây triệu chứng rõ ràng. Không ít người chỉ tình cờ phát hiện nhân, nang tuyến giáp khi khám sức khỏe hoặc siêu âm vùng cổ.
Xuất hiện khối hoặc cảm giác bất thường ở vùng cổ
Một trong những dấu hiệu dễ nhận biết nhất của bệnh lý tuyến giáp là sự xuất hiện của khối ở phía trước cổ. Tuy nhiên, không phải người bệnh nào cũng có thể tự sờ thấy nhân tuyến giáp, đặc biệt khi tổn thương có kích thước nhỏ.
Một số trường hợp chỉ phát hiện bất thường khi siêu âm. Chẳng hạn, người bị nang tuyến giáp có thể hoàn toàn không có triệu chứng nếu nang nhỏ và không gây chèn ép các cấu trúc xung quanh. Khi nang hoặc nhân phát triển lớn hơn, người bệnh có thể cảm thấy vướng cổ, khó nuốt hoặc thấy vùng cổ thay đổi về hình dạng.
Mặc dù phần lớn u tuyến giáp là lành tính, tuy nhiên người bệnh vẫn cần đánh giá từ bác sĩ chuyên khoa để biết chính xác tình trạng u và hướng điều trị thông qua siêu âm và xét nghiệm. Vì vậy, khi phát hiện khối bất thường ở cổ, người bệnh nên đi khám thay vì tự phán đoán tính chất của tổn thương.
Tăng hoặc giảm cân dù không chủ động thay đổi chế độ ăn
Thay đổi cân nặng không rõ nguyên nhân đôi khi có thể liên quan đến hoạt động bất thường của tuyến giáp. Khi tuyến giáp sản xuất quá nhiều hormone, quá trình chuyển hóa có thể tăng lên, khiến người bệnh sụt cân dù khẩu phần ăn không giảm. Ngược lại, suy giảm hormone tuyến giáp có thể làm chuyển hóa chậm lại và đi kèm tình trạng tăng cân.
Tuy nhiên, cân nặng chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như chế độ ăn uống, vận động, giấc ngủ, tâm lý và các bệnh lý khác. Vì vậy, không nên chỉ dựa vào việc tăng hoặc giảm cân để kết luận đang mắc bệnh tuyến giáp. Nếu thay đổi cân nặng đi kèm các biểu hiện khác như tim đập nhanh, run tay, ra nhiều mồ hôi, mệt mỏi, buồn ngủ hoặc da khô, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để được kiểm tra chức năng tuyến giáp khi cần thiết.
Tim đập nhanh, hồi hộp hoặc nhịp tim chậm bất thường
Hormone tuyến giáp có tác động đến hoạt động của hệ tim mạch. Khi hormone tuyến giáp tăng quá mức, người bệnh có thể xuất hiện tình trạng tim đập nhanh, hồi hộp, dễ kích thích hoặc khó ngủ. Ngược lại, suy giáp có thể đi kèm nhịp tim chậm, mệt mỏi và giảm khả năng vận động.
Những biểu hiện này đôi khi dễ bị nhầm với căng thẳng, thiếu ngủ hoặc các vấn đề tim mạch khác. Vì vậy, nếu tình trạng kéo dài hoặc xuất hiện đồng thời với những dấu hiệu bất thường khác, việc thăm khám là cần thiết. Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm TSH, FT4 và một số xét nghiệm khác tùy trường hợp để đánh giá chức năng tuyến giáp. Kết quả xét nghiệm cần được xem xét cùng với triệu chứng lâm sàng, tiền sử bệnh và các yếu tố liên quan.
Thường xuyên mệt mỏi, khó tập trung hoặc thay đổi tâm trạng
Tình trạng mệt kéo dài, thiếu năng lượng, khó tập trung hoặc thay đổi tâm trạng là triệu chứng phổ biến nhưng không đặc hiệu, có thể xuất hiện ở người bị rối loạn chức năng tuyến giáp. Người mắc suy giáp có thể cảm thấy chậm chạp, buồn ngủ, giảm khả năng tập trung hoặc dễ mệt khi thực hiện các hoạt động thường ngày. Trong khi đó, cường giáp có thể gây bồn chồn, khó ngủ, dễ cáu gắt hoặc cảm giác căng thẳng.
Đây cũng là lý do nhiều người chủ quan vì cho rằng các biểu hiện trên chỉ xuất phát từ áp lực công việc hoặc sinh hoạt thiếu khoa học. Nếu triệu chứng kéo dài và ảnh hưởng đến cuộc sống, người bệnh nên được đánh giá sức khỏe tổng thể thay vì tự bổ sung hormone hoặc sử dụng thuốc điều trị tuyến giáp.
Rối loạn kinh nguyệt hoặc ảnh hưởng khả năng sinh sản
Rối loạn chức năng tuyến giáp có thể ảnh hưởng đến hoạt động của hệ sinh sản, đặc biệt ở nữ giới. Suy giáp có thể liên quan đến kinh nguyệt không đều, lượng kinh thay đổi hoặc gặp khó khăn khi thụ thai; trong khi cường giáp cũng có thể gây rối loạn chu kỳ kinh. Tuy nhiên, những biểu hiện này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau nên không thể chỉ dựa vào rối loạn kinh nguyệt để kết luận mắc bệnh tuyến giáp. Nếu tình trạng kéo dài hoặc đi kèm các biểu hiện bất thường khác, người bệnh nên thăm khám để bác sĩ đánh giá và chỉ định xét nghiệm chức năng tuyến giáp khi cần thiết.
Đặc biệt, phụ nữ đang có kế hoạch mang thai hoặc đang mang thai nếu có tiền sử bệnh tuyến giáp nên chủ động trao đổi với bác sĩ để được tư vấn và theo dõi phù hợp. Với người đã được chẩn đoán bệnh tuyến giáp, việc tuân thủ điều trị và tái khám định kỳ, bao gồm theo dõi sau chữa u tuyến giáp, cũng giúp kiểm soát tình trạng bệnh và phát hiện sớm những bất thường nếu có.
Khi phát hiện nhân hoặc nang tuyến giáp, người bệnh cũng không nên quá lo lắng. Bác sĩ sẽ đánh giá dựa trên đặc điểm siêu âm, kích thước tổn thương, chức năng tuyến giáp và các yếu tố nguy cơ để quyết định theo dõi định kỳ, làm thêm xét nghiệm hay can thiệp khi cần thiết. Cách tiếp cận này giúp tránh cả hai tình trạng là chủ quan bỏ sót bệnh và lo lắng, điều trị không cần thiết.
Bệnh viện Đa khoa Hồng Ngọc là địa chỉ thăm khám các bệnh lý tuyến giáp với đội ngũ bác sĩ chuyên khoa Nội tiết giàu kinh nghiệm cùng hệ thống siêu âm, xét nghiệm hỗ trợ chẩn đoán. Tùy tình trạng, người bệnh được đánh giá chức năng tuyến giáp, đặc điểm nhân hoặc nang và tư vấn hướng theo dõi, điều trị phù hợp.
Nếu nhận thấy dấu hiệu bất thường ở vùng cổ hoặc cần kiểm tra tuyến giáp, người bệnh có thể liên hệ Bệnh viện Đa khoa Hồng Ngọc qua Hotline 0912.002.131 để được tư vấn và đặt lịch thăm khám.
